Cidde;Suudi Arabistan’ın batısında  Kızıldeniz kenarında yer alan bir liman şehridir.

      İsmini ceddi’miz Hz. Adem’in eşi Hz. Havva’dan aldığı rivayet edilmektedir.(Hz. Havva’nın kabri bu şehirdedir.)

      5 milyonu aşan nüfusuyla (5.112.018 kişi/2012 yılı) Suudi Arabistan’ın başkent Riyad’dan sonra en kalabalık,batıdaki en geniş ve 2011 yılının dünyadaki en hızlı büyüyen 3. şehridir.(2. Riyad-s.arabistan-,1.Şangay –çin-  )Bu büyüklük ünvanlarına birkaç yıl içinde bir yenisi daha eklenecek ve yapımı tamamlandığında ‘’Kingdom Tower’ Cidde’yi 1 km’lik boyuyla dünyanın en uzun gökdeleninin olduğu şehir yapacaktır.(şu anda bu unvan 828 metre ile Dubai’dedir)   

33586_150634331642685_4733782_n

    Şehir bugün Suudi Arabistan’ın en önemli ticaret şehridir ve tarihsel gelişimini Müslümanların en önemli iki şehri Mekke ve Medine’nin bir nevi kapısı durumunda olmasına borçludur(Mekke’ye 125;Medine’ye 380 km uzaklıkta)Tarihte hac ve umre için ülkeye gelen insanları  deniz limanıyla karşılarken bugün bu görevini havalimanı ile yapmaktadır.2011 yılında sadece hac döneminde 2 milyondan fazla hacı adayı  Cidde havalimanını kullanmıştır.

     Suudi Arabistan’ın büyük çoğunluğunda olduğu gibi Cidde de –deniz kenarında olmasına rağmen-bir çöl karakteri taşır.

      Hava sıcaklığı kışın gündüz 25 C gece 15 C  civarındayken ; yazın gündüz 43 C gece 30 C ler civarında ortalama değerlere ulaşır ki bu da bu şehri  neredeyse 365 gün denize girilebilir bir şehir yapmaktadır.(en yüksek değer 52 C 2010 yazı;en düşük değer 3 C 1995 kışı)

Masjid20Rahmah

     Bazı yıllar hemen hiç yağmur yağmazken(ortalama yıllık 120 mm civarındadır)bazı yıllarda bu miktar birkaç saatte düşmektedir.(25 kasım 2009 /4 saatte 90 mm)Bu durum yakın dönemde birkaç kez facialara yol açmıştır(2008,2009,2011 yılları gibi)

      2009 yılındaki selde 77 insan hayatını kaybetmiş;350 insan kaybolmuş ve binlerce araç selde hasara uğramıştır.En son 2011 yılındaki selden sonra Los Angeles şehrindeki sisteme benzer bir drenaj sistemi kurulmuştur.Sistemin güvenliğini test edecek yoğunlukta sonradan yağmur yağmadığı için en ufak bir yağış ihtimalinde(senede birkaç gün) okullar tatil edilmekte adeta sokaklar boşalmaktadır.     

Jeddah_Bike_600_x_450        

      Cidde,dünyanın en kozmopolit şehirlerinden biridir.Şehirde,Suudlu halkın dışında ,civardaki Müslüman ülkeler başta olmak üzere; Uzakdoğu’dan Avrupa’ya birçok milletten insan bulunmakla birlikte,Pakistan,Bangladeş ve Filipinliler’in yoğunluğu gözle görülür düzeyde fazladır.Şehirde Türk,Alman,Fransız,Amerikan,Japon,Pakistan v.b.   birçok ülkelerin  kendi vatandaşları için okulları bulunmaktadır.Hatırı sayılır miktardaki gayri müslim nüfus compaunt  denilen dışarıya kapalı sitelerde kendi hayat tarzlarına uygun yaşayabilmekte ve dışarıda yabancı kadınların kıyafetlerine diğer şehirlere nazaran daha toleranslı davranılmaktadır.Şehirdeki yabancıların çokluğu İngilizceyi neredeyse şehirde Arapçadan daha fazla kullanılır hale getirmiştir.

      Şehirde yüzlerce büyük alışveriş merkezlerinin yanında Dolce&Gabbana,Gucci,Burberry gibi popüler markaların dev butikleri yer alır.Cidde’de Koska,Mado,Tike,Sultan Ahmet Köftecisi gibi popüler ulusal markaların yanında onlarca yerel ,lüks veya orta sınıfa hitap eden Türk lokanta,lahmacun ve tatlı salonları;İtalyan,Fransız,Amerikan,Hint,Japon,Çin v.s. gibi mutfakların olduğu şehirde ayrıcalıklı bir yere sahiptir.

      61180_150634178309367_1273773_n

        Büyük marketlerde dünyanın her yerinden farklı ürünleri bulabilmek mümkündür.Örneğin hemen her büyük markette yüzlerce Hollanda,Fransa,Macar v.s.ülkelere ait peynirlerin yanında 3-4 farklı markaya ait farklı türlerde Türk peynir markasını da bulabilmek mümkündür ki bu züccaciyeden,tekstile,beyaz eşyadan mobilyaya bu şekildedir.Türk ürünlerinin marketlerdeki  artışında  son yıllarda iki ülke arasında olumlu yönde gelişen ilişkiler;Türk şirketlerinin pazarda kalite ve yaygınlığını arttırması;turizm ve türk dizileri gibi birçok faktör etkilidir.

      Şehirde toplu ulaşım; sadece düşük gelirli insanların  kullandığı çok kötü şartlardaki minibüsler sayılmazsa,yok gibidir.Bunda araba ve benzin fiyatlarının ucuz olması (dünyadaki en ucuz benzin)büyük etken olmakla birlikte ;son yıllarda özellikle de belli saatlerdeki trafik akışı durma noktasına gelmekte ve bu da belli başlı noktalarda metro hatlarının yapılması zorunluluğunu gündeme getirmektedir.

       Şehrin hızlı büyümesiyle bağlantılı olarak ev kiraları hızla artmakta;2+1 dairenin yıllık kirası ortalama 20.000 riyalın üzerine çıkmaktadır.

      imagesCA2CV4CM

    Pahalılık,kalabalık ve trafik keşmekeşi şehrin olumsuz yönleri olarak ortaya çıkarken,yılın 365 günü denize girilebilmesi,muhteşem Kızıldeniz mercanlarına dalış ve zıpkınla veya oltayla balıkçılık;çölde kamp ve safari imkanı,şehirdeki üniversitelerden ücretsiz arapça öğrenebilme ve kendini geliştirebilme imkanı;alışveriş tutkunlarının aradığı hemen her şeyi bulabildiği devasa alışveriş ve eğlence merkezleri;kutsal şehirler Mekke ve Medine’ye yakınlık gibi avantajlar yukarda sayılan birkaç olumsuzluğun rahatça göz ardı edilmesine imkan sağlamakta;Cidde’yi Suudi Arabistan’ın en tercih edilen şehri haline getirmektedir.

Hazırlayan: Sefa ONBAŞI (Coğrafya Öğretmeni)

oges   mebk12tr   egitim   ekayit   eokul4   eokul5